Ekran zagrzejnikowy — czy warto? Oszczędność w zł i montaż

Ekran zagrzejnikowy warto założyć, gdy grzejnik wisi na nieocieplonej ścianie zewnętrznej: stary blok bez termomodernizacji, dom z cegły bez styropianu. Mata za 5-15 zł na grzejnik oszczędza wtedy orientacyjnie 10-20 zł w sezonie i zwraca się w pierwszą zimę. Na ścianie ocieplonej albo wewnętrznej efekt jest bliski zera i szkoda na nią czasu.

Niżej masz wyliczenie krok po kroku, tabelę z typami ścian i montaż, który zajmuje kwadrans na grzejnik.

Jak działa ekran zagrzejnikowy?

Ekran zagrzejnikowy to cienka mata, zwykle 3-5 mm spienionego polietylenu z warstwą folii aluminiowej, przyklejana na ścianę za grzejnikiem.

Grzejnik oddaje ciepło na dwa sposoby. Większość idzie konwekcją: powietrze ogrzewa się przy blasze i unosi do pokoju. Ten sam strumień niesie kurz i to on zostawia szare smugi na ścianie nad grzejnikiem. Część idzie promieniowaniem, także z tylnej płyty prosto w ścianę. Fragment muru za grzejnikiem nagrzewa się przez to do 35-45°C, choć reszta ściany ma około 18-20°C. Im cieplejszy mur, tym więcej ciepła przepływa przez niego na zewnątrz.

Ekran robi dwie rzeczy naraz. Folia odbija promieniowanie z tylnej płyty z powrotem w stronę pokoju, a pianka odcina ją od zimnego muru. Ściana za grzejnikiem przestaje być „gorącym plackiem”, przez który ciepło ucieka na dwór.

Z tego wynika cała odpowiedź na pytanie z tytułu: ekran pomaga tylko tam, gdzie przez ścianę za grzejnikiem ciepło rzeczywiście ucieka.

Kiedy ekran zagrzejnikowy się opłaca, a kiedy nie?

Decyduje rodzaj ściany. Grzejnik, szerokość maty i jej marka mają znaczenie drugorzędne.

Z tej tabeli biorą się skrajne opinie o ekranach zagrzejnikowych. Kto nakleił matę za grzejnik na zimnej ścianie zewnętrznej, chwali ją. Kto zrobił to na ścianie ocieplonej albo wewnętrznej, nie widzi różnicy i uznaje matę za chwyt reklamowy. Obie oceny są prawdziwe, każda dla innej ściany.

Rodzaj ściany rozpoznasz szybko. Blok po termomodernizacji ma na elewacji tynk na styropianie, a w oknach widać głębokie ościeża od zewnątrz. W bloku z wielkiej płyty sprzed ocieplenia ściany zewnętrzne są zimne w dotyku przy mrozie, a w narożnikach pojawia się ciemny nalot.

Ile realnie oszczędzisz na ekranie zagrzejnikowym?

Na opakowaniach spotkasz obietnice rzędu 5-15%. To górna granica, liczona od ciepła, które grzejnik wysyła w stronę ściany, a nie od całego rachunku. Uczciwie da się to policzyć dla jednego grzejnika. Założenia są orientacyjne, zaokrąglone i celowo ostrożne.

Wyliczenie dla grzejnika na nieocieplonej ścianie zewnętrznej:

1. Powierzchnia ściany za grzejnikiem: grzejnik 60 x 100 cm z zapasem na boki to około 0,7 m².
2. Izolacyjność ściany: stara ściana z wielkiej płyty lub cegły przepuszcza orientacyjnie 1-1,5 W na każdy m² i każdy stopień różnicy temperatur.
3. Nadwyżka temperatury: mur za grzejnikiem ma około 40°C zamiast 20°C, czyli o 20°C więcej niż reszta ściany.
4. Nadwyżka strat: 0,7 m² × 1,2 × 20°C daje około 17 W dodatkowej straty, dopóki grzejnik jest ciepły.
5. Co zabiera ekran: w praktyce mniej więcej połowę tej nadwyżki, czyli około 8-10 W.
6. Sezon: grzejnik ciepły średnio przez 3500-4500 godzin w roku daje 30-45 kWh.
7. Cena ciepła: z sieci ciepłowniczej lub z kotła gazowego orientacyjnie 0,30-0,50 zł za kWh.

Wynik: około 10-20 zł na grzejnik w sezonie. Mata na ten grzejnik kosztuje 5-15 zł, więc zwraca się w pierwszą zimę i pracuje przez kolejne kilka lat.

Przy pięciu grzejnikach na zimnych ścianach wychodzi 50-100 zł rocznie. To nie jest rewolucja w rachunku, ale za godzinę pracy i 50 zł materiału to jedna z najlepiej zwracających się drobnych robót przed zimą. Do tej samej kategorii należy w domu z wodomierzem na posesji studzienka wodomierzowa ocieplona płytą XPS: godzina pracy chroni przed wymianą zamarzniętego licznika, za którą zwykle płaci właściciel.

Jaki ekran zagrzejnikowy wybrać?

Grubość dobierasz do odstępu grzejnika od ściany. Między matą a tylną płytą grzejnika musi zostać co najmniej 1,5-2 cm wolnego miejsca, bo tamtędy płynie powietrze. Grzejnik 4 cm od ściany zmieści matę 3 mm, grzejnik 6-7 cm od ściany także 5 mm.

Samoprzylepny czy na taśmę, cienki czy gruby?

Ekran samoprzylepny, w sklepach opisywany też jako folia zagrzejnikowa samoprzylepna, ma na piance warstwę kleju pod papierem ochronnym. Zdejmujesz papier i dociskasz matę do muru, bez taśmy. Klej trzyma się jednak farby mocno i przy zdejmowaniu potrafi zerwać powłokę razem z kawałkiem gładzi. W wynajmowanym mieszkaniu i na świeżo malowanej ścianie wybierz zwykłą matę na kilka pasków taśmy dwustronnej. Mata samoprzylepna tak samo jak taśma nie chwyci na zakurzonej, ciepłej albo wilgotnej ścianie, więc przygotowanie muru jest identyczne.

Gruby albo sztywny ekran, czyli płyta ze spienionego tworzywa z folią, lepiej odcina ciepło od muru i nie wybrzusza się za grzejnikiem. Grubość ma jednak sens tylko do granicy, którą wyznacza odstęp od ściany: ekran nie może zabrać wolnej szczeliny za tylną płytą grzejnika. Przy grzejniku blisko muru cienka, dobrze przyklejona mata da więcej niż gruba, która dotyka blachy i dławi przepływ powietrza.

Jak zamontować ekran za grzejnikiem w 15 minut?

Nie musisz zdejmować grzejnika ani spuszczać wody. Potrzebujesz maty, nożyczek lub nożyka, taśmy dwustronnej albo kleju do styropianu i listwy lub linijki.

1. Wyłącz grzejnik i poczekaj, aż ostygnie. Na gorącej ścianie taśma nie trzyma.
2. Zmierz grzejnik. Mata ma być o 2-3 cm węższa i niższa niż grzejnik, żeby nie było jej widać z boku ani spod parapetu.
3. Wytnij matę. Jeśli za grzejnikiem są wsporniki, natnij w macie pionowe szczeliny w ich miejscu i wsuń ją za nie w dwóch częściach.
4. Odkurz ścianę za grzejnikiem długą szczotką lub ssawką. Taśma nie trzyma się kurzu.
5. Naklej taśmę dwustronną na stronę piankową, pasami co 20-30 cm.
6. Wsuń matę błyszczącą stroną do grzejnika, od góry lub z boku. Dociśnij ją do ściany listwą przeciąganą od środka na boki.
7. Sprawdź odstęp. Mata nie może dotykać tylnej płyty grzejnika. Jeśli dotyka, zmień ją na cieńszą.

Pierwszy grzejnik zajmie ci około 15 minut, kolejne po 10.

Najczęstsze błędy z ekranem zagrzejnikowym

• Mata na ocieplonej lub wewnętrznej ścianie. Pieniądze i czas bez efektu, bo ciepło i tak nie uciekało na zewnątrz.
• Folia w stronę ściany. Pianka pochłania ciepło zamiast odbijać je do pokoju.
• Mata dotykająca grzejnika. Blokuje przepływ powietrza za grzejnikiem i zamiast oszczędzać, zmniejsza oddawanie ciepła.
• Mata wystająca spod grzejnika. Widać ją z pokoju, a zbiera kurz od dołu.
• Klejenie na gorącą, zakurzoną ścianę. Taśma puszcza po tygodniu i mata zsuwa się za grzejnik.
• Traktowanie ekranu jak docieplenia. Mata ogranicza straty za grzejnikiem, ale zimnej ściany w całym pokoju nie naprawi.

Podsumowanie

Ekran zagrzejnikowy nie jest ani cudem, ani oszustwem. Na nieocieplonej ścianie zewnętrznej, zwłaszcza w niszy pod oknem starego bloku, daje orientacyjnie 10-20 zł oszczędności na grzejnik w sezonie i zwraca się w pierwszą zimę. Na ścianie ocieplonej styropianem albo wewnętrznej efekt jest symboliczny. Montaż to kwadrans na grzejnik, bez zdejmowania go ze ściany.

Zanim kupisz rolkę, przy włączonym ogrzewaniu wsuń dłoń za grzejnik i dotknij muru. Ciepły mur na zimnej ścianie zewnętrznej to jasny sygnał, że mata się opłaci.